Παιδιά και Αναπνευστικά Συμπτώματα το Καλοκαίρι

Τα παιδιά χρειάζονται ιατρική αξιολόγηση όταν έχουν βήχα που επιμένει, συριγμό, δύσπνοια, γρήγορη αναπνοή, νυχτερινό βήχα, δυσκολία στο παιχνίδι ή συμπτώματα που χειροτερεύουν με ζέστη, σκόνη, καπνό, αλλεργίες ή κλιματισμό.

Χρειάζεται άμεση επείγουσα βοήθεια αν το παιδί δυσκολεύεται να αναπνεύσει, αναπνέει με έντονη προσπάθεια, δεν μπορεί να μιλήσει ή να κλάψει φυσιολογικά, έχει μπλε/γκρι χείλη ή δέρμα, είναι υπνηλικό, εξαντλημένο, μπερδεμένο ή δεν ανταποκρίνεται όπως συνήθως.

Στο ΔΙΚΤΑΙΟΝ Ιατρικό Διαγνωστικό Κέντρο στον Στρόβολο, Λευκωσία, μπορούμε να βοηθήσουμε με πνευμονολογική αξιολόγηση, λήψη ιστορικού, κλινική εξέταση, σπιρομέτρηση και πνευμονολογικά τεστ λειτουργίας πνευμόνων, όταν τα συμπτώματα του παιδιού δεν είναι επείγοντα αλλά χρειάζονται διερεύνηση.

Γιατί τα παιδιά χρειάζονται ιδιαίτερη προσοχή στην αναπνοή;

Τα παιδιά δεν περιγράφουν πάντα καθαρά τι νιώθουν.

Ένα παιδί μπορεί να μην πει «έχω δύσπνοια». Μπορεί όμως να δείχνει ότι δυσκολεύεται με άλλους τρόπους. Μπορεί να σταματά το παιχνίδι, να κουράζεται εύκολα, να βήχει τη νύχτα, να αναπνέει γρήγορα, να φαίνεται ανήσυχο ή να μην τρώει και να μην πίνει όπως συνήθως.

Οι γονείς και οι φροντιστές συνήθως γνωρίζουν πολύ καλά τη συνηθισμένη εικόνα του παιδιού. Γι’ αυτό, μια αλλαγή στη συμπεριφορά, στην αντοχή ή στην αναπνοή πρέπει να λαμβάνεται σοβαρά.

Το καλοκαίρι μπορεί να επηρεάσει την αναπνοή των παιδιών λόγω ζέστης, υγρασίας, σκόνης, κακής ποιότητας αέρα, καπνού από πυρκαγιές, αλλεργιογόνων, κλιματισμού, ταξιδιών και αυξημένης δραστηριότητας σε εξωτερικούς χώρους. Τα παιδιά μπορεί να περνούν περισσότερο χρόνο έξω, να έχουν λιγότερο έλεγχο στο περιβάλλον τους και να δυσκολεύονται περισσότερο να απομακρυνθούν μόνα τους από ζέστη ή επιβαρυμένο αέρα.

Ποια συμπτώματα πρέπει να προσέχουν οι γονείς;

Τα αναπνευστικά συμπτώματα στα παιδιά μπορεί να είναι ήπια ή πιο έντονα.

Προσέξτε ιδιαίτερα αν το παιδί έχει:

• βήχα που επιμένει
• νυχτερινό βήχα
• συριγμό, δηλαδή «σφύριγμα» στην αναπνοή
• γρήγορη αναπνοή
• δυσκολία στο παιχνίδι
• κόπωση πιο εύκολα από το συνηθισμένο
• βάρος ή πόνο στο στήθος
• δυσκολία στην ομιλία λόγω αναπνοής
• θωρακικές εισολκές, δηλαδή το στήθος ή τα πλευρά φαίνονται να «τραβιούνται» όταν αναπνέει
• πυρετό μαζί με βήχα ή δύσπνοια
• συμπτώματα που χειροτερεύουν με σκόνη, καπνό ή ζέστη

Ο συριγμός, η αυξημένη προσπάθεια στην αναπνοή και η δυσκολία στο φαγητό ή στο ποτό λόγω αναπνοής είναι σημεία που χρειάζονται γρήγορη ιατρική καθοδήγηση.

Ζέστη και αναπνευστικά συμπτώματα στα παιδιά

Η ζέστη μπορεί να επιβαρύνει τα παιδιά, ειδικά όταν υπάρχει άσθμα ή άλλη αναπνευστική ευαισθησία.

Τις πολύ ζεστές ημέρες, τα παιδιά μπορεί να κουράζονται πιο εύκολα, να αναπνέουν γρηγορότερα ή να εμφανίζουν συμπτώματα κατά την άσκηση. Η ζέστη μπορεί επίσης να συνδυάζεται με χειρότερη ποιότητα αέρα, κάτι που μπορεί να ερεθίσει τους αεραγωγούς. Σε παιδιά και εφήβους με άσθμα, η έκθεση σε ζέστη μπορεί να επιδεινώσει συμπτώματα και να αυξήσει τη δυσκολία στη σωματική δραστηριότητα.

Πρακτικά, σε ημέρες με έντονη ζέστη:

• αποφύγετε έντονο παιχνίδι τις πιο ζεστές ώρες
• προτιμήστε πρωινές ή απογευματινές δραστηριότητες
• κρατήστε το παιδί σε δροσερό χώρο όταν χρειάζεται
• δώστε υγρά, εκτός αν υπάρχουν διαφορετικές ιατρικές οδηγίες
• παρακολουθήστε αν εμφανίζεται βήχας, λαχάνιασμα ή συριγμός
• ζητήστε αξιολόγηση αν το παιδί δυσκολεύεται περισσότερο από το συνηθισμένο

Σκόνη, καπνός και κακή ποιότητα αέρα

Η σκόνη και ο καπνός από πυρκαγιές μπορούν να ερεθίσουν τους αεραγωγούς των παιδιών.

Τα παιδιά με άσθμα ή χρόνια προβλήματα υγείας μπορεί να εμφανίσουν περισσότερα συμπτώματα, όπως δυσκολία στην αναπνοή, όταν υπάρχει καπνός ή στάχτη στην ατμόσφαιρα.

Συμπτώματα που μπορεί να εμφανιστούν μετά από έκθεση σε σκόνη ή καπνό είναι:

• βήχας
• ερεθισμός στον λαιμό
• συριγμός
• δύσπνοια
• βάρος στο στήθος
• κόπωση
• ερεθισμός στα μάτια
• μπούκωμα ή καταρροή

Σε ημέρες με καπνό ή πολλή σκόνη, βοηθά να περιορίσετε την παραμονή του παιδιού σε εξωτερικούς χώρους, να αποφύγετε έντονο παιχνίδι έξω και να ακολουθήσετε τις οδηγίες του γιατρού αν το παιδί έχει ήδη άσθμα ή άλλο αναπνευστικό νόσημα.

Παιδικό άσθμα και καλοκαίρι

Το άσθμα είναι συχνή αιτία βήχα, συριγμού και δύσπνοιας στα παιδιά.

Το παιδί μπορεί να έχει συμπτώματα με άσκηση, σκόνη, αλλεργιογόνα, καπνό, λοιμώξεις, αλλαγές θερμοκρασίας ή κλιματισμό. Μπορεί επίσης να έχει νυχτερινό βήχα ή να σταματά το παιχνίδι επειδή λαχανιάζει.

Η ζέστη και η ποιότητα αέρα μπορούν να επηρεάσουν παιδιά και εφήβους με άσθμα. Οι γονείς πρέπει να παρατηρούν αν η αναπνοή του παιδιού αλλάζει σε ζεστές ημέρες, σε ημέρες με σκόνη ή μετά από εξωτερική δραστηριότητα.

Πνευμονολογική αξιολόγηση χρειάζεται όταν το παιδί έχει:

• επαναλαμβανόμενο βήχα
• νυχτερινό βήχα
• συριγμό
• δύσπνοια στο παιχνίδι
• σφίξιμο στο στήθος
• συμπτώματα με άσκηση
• συμπτώματα με σκόνη, καπνό ή ζέστη
• συχνότερη ανάγκη για αγωγή που έχει ήδη δοθεί από γιατρό

Βήχας στα παιδιά το καλοκαίρι

Ο βήχας στα παιδιά μπορεί να έχει πολλές αιτίες.

Μπορεί να σχετίζεται με ίωση, αλλεργία, άσθμα, κλιματισμό, σκόνη, καπνό, παλινδρόμηση ή ερεθισμό του λαιμού. Ένας ήπιος βήχας που περνά γρήγορα δεν σημαίνει πάντα κάτι σοβαρό. Όμως ο βήχας που επιμένει ή συνοδεύεται από άλλα συμπτώματα πρέπει να αξιολογείται.

Χρειάζεται ιατρική καθοδήγηση όταν ο βήχας:

• διαρκεί πολλές ημέρες ή εβδομάδες
• ξυπνά το παιδί τη νύχτα
• συνοδεύεται από συριγμό
• συνοδεύεται από δύσπνοια
• εμφανίζεται με άσκηση
• συνοδεύεται από πυρετό ή έντονη αδυναμία
• εμφανίζεται μετά από έκθεση σε σκόνη ή καπνό
• εμφανίζεται σε παιδί με γνωστό άσθμα

Κλιματισμός και αναπνοή στα παιδιά

Ο κλιματισμός μπορεί να βοηθήσει στη ζέστη, αλλά σε ορισμένα παιδιά μπορεί να ερεθίσει τους αεραγωγούς.

Ο πολύ κρύος ή ξηρός αέρας μπορεί να προκαλέσει ξηρό βήχα ή ενόχληση στον λαιμό. Αν τα φίλτρα δεν καθαρίζονται σωστά, μπορεί να κυκλοφορούν σκόνη, μούχλα ή αλλεργιογόνα στον χώρο.

Προσέξτε αν το παιδί:

• βήχει όταν μπαίνει σε κλιματιζόμενο χώρο
• βήχει τη νύχτα όταν λειτουργεί το κλιματιστικό
• έχει μπούκωμα ή καταρροή στον ίδιο χώρο
• παρουσιάζει συριγμό ή δύσπνοια με τον κλιματισμό
• έχει γνωστό άσθμα ή αλλεργική ρινίτιδα

Αν τα συμπτώματα επαναλαμβάνονται, δεν πρέπει να θεωρείται αυτόματα «ευαισθησία στον κλιματισμό». Χρειάζεται αξιολόγηση για να φανεί αν υπάρχει άσθμα, αλλεργία ή άλλος παράγοντας.

Πότε η αναπνοή του παιδιού είναι επείγον σύμπτωμα;

Ορισμένα σημεία χρειάζονται άμεση βοήθεια.

Πηγαίνετε άμεσα σε Τμήμα Επειγόντων ή καλέστε τις υπηρεσίες επειγόντων αν το παιδί:

• δυσκολεύεται να αναπνεύσει
• κάνει ήχους σαν γρύλισμα στην αναπνοή
• φαίνεται το στήθος ή η κοιλιά να «τραβιέται» κάτω από τα πλευρά
• έχει μπλε, γκρι ή πολύ χλωμά χείλη ή δέρμα
• είναι ξαφνικά μπερδεμένο ή πολύ ανήσυχο
• είναι υπνηλικό, χαλαρό ή δεν ανταποκρίνεται όπως συνήθως
• δυσκολεύεται να μιλήσει ή να κλάψει φυσιολογικά
• έχει σοβαρό συριγμό
• έχει έντονη επιδείνωση άσθματος

Η δυσκολία στην αναπνοή, οι εισολκές κάτω από τα πλευρά, η αλλαγή στο χρώμα των χειλιών ή του δέρματος, η ξαφνική σύγχυση και η μειωμένη ανταπόκριση είναι σημεία άμεσης αντιμετώπισης.

Πότε χρειάζεται πνευμονολογική αξιολόγηση χωρίς να είναι επείγον;

Δεν χρειάζεται κάθε αναπνευστικό σύμπτωμα να πάει στα επείγοντα. Πολλά συμπτώματα μπορούν να αξιολογηθούν προγραμματισμένα, όταν το παιδί είναι σταθερό.

Κλείστε ραντεβού για αξιολόγηση αν το παιδί έχει:

• βήχα που επιμένει
• νυχτερινό βήχα
• συριγμό που επανέρχεται
• δύσπνοια στο παιχνίδι
• κόπωση πιο εύκολα από πριν
• συχνά επεισόδια βρογχίτιδας
• συμπτώματα με σκόνη, καπνό ή ζέστη
• γνωστό άσθμα με αλλαγή συμπτωμάτων
• ανάγκη για σπιρομέτρηση ή αναπνευστικό έλεγχο, αν κριθεί κατάλληλο
• συμπτώματα που ανησυχούν τους γονείς

Η αξιολόγηση βοηθά να διερευνηθεί αν τα συμπτώματα σχετίζονται με άσθμα, αλλεργική ευαισθησία, λοίμωξη, περιβαλλοντικούς ερεθισμούς ή άλλη αιτία.

Μπορεί να γίνει σπιρομέτρηση σε παιδί;

Η σπιρομέτρηση μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε παιδιά όταν μπορούν να συνεργαστούν σωστά με τις οδηγίες.

Η εξέταση μετρά πόσο αέρα μπορεί να εκπνεύσει το παιδί και πόσο γρήγορα. Μπορεί να βοηθήσει στην αξιολόγηση άσθματος, συριγμού, δύσπνοιας ή επίμονου βήχα, όταν ο γιατρός κρίνει ότι είναι κατάλληλη.

Η σπιρομέτρηση απαιτεί προσπάθεια και καλή συνεργασία. Για αυτό δεν είναι πάντα εύκολη σε μικρά παιδιά. Ο γιατρός θα κρίνει αν το παιδί μπορεί να την κάνει και αν η εξέταση θα δώσει χρήσιμες πληροφορίες.

Στο ΔΙΚΤΑΙΟΝ παρέχονται σπιρομέτρηση και πνευμονολογικά τεστ λειτουργίας πνευμόνων στο πλαίσιο πνευμονολογικής αξιολόγησης, όταν αυτό είναι κατάλληλο για τον ασθενή.

Τι να παρατηρήσετε πριν το ραντεβού;

Πριν από την αξιολόγηση, βοηθά να σημειώσετε:

• πότε ξεκίνησαν τα συμπτώματα
• αν υπάρχει βήχας τη νύχτα
• αν υπάρχει συριγμός
• αν το παιδί λαχανιάζει στο παιχνίδι
• αν τα συμπτώματα εμφανίζονται με άσκηση
• αν χειροτερεύουν με ζέστη, σκόνη ή καπνό
• αν σχετίζονται με κλιματισμό
• αν υπάρχει πυρετός
• αν υπάρχει αλλεργία ή έκζεμα
• αν υπάρχει οικογενειακό ιστορικό άσθματος ή αλλεργιών
• αν το παιδί χρησιμοποιεί φάρμακα ή εισπνεόμενα
• αν τα συμπτώματα επηρεάζουν τον ύπνο ή το σχολείο

Αυτές οι πληροφορίες βοηθούν τον γιατρό να καταλάβει το μοτίβο και τους πιθανούς εκλυτικούς παράγοντες.

Πρακτικές οδηγίες για γονείς το καλοκαίρι

Για να μειώσετε την πιθανότητα ερεθισμού της αναπνοής:

• αποφύγετε έντονο παιχνίδι τις πιο ζεστές ώρες
• περιορίστε την έκθεση σε καπνό και σκόνη
• κρατήστε το παιδί σε δροσερό χώρο όταν έχει καύσωνα
• καθαρίζετε τα φίλτρα κλιματισμού
• αποφύγετε πολύ χαμηλή θερμοκρασία στο δωμάτιο
• προσέξτε για υγρασία ή μούχλα στον χώρο
• ακολουθείτε την αγωγή που έχει δοθεί από γιατρό
• μην αλλάζετε φάρμακα ή εισπνεόμενα χωρίς ιατρική οδηγία
• ζητήστε αξιολόγηση αν τα συμπτώματα επανέρχονται

Αν το παιδί έχει ήδη άσθμα, βοηθά να υπάρχει σαφές πλάνο για το τι πρέπει να κάνετε σε περίπτωση επιδείνωσης. Τα σχέδια δράσης για άσθμα βοηθούν τους γονείς και τα παιδιά να γνωρίζουν πότε τα συμπτώματα αλλάζουν και πότε χρειάζεται ιατρική βοήθεια.

Πώς μπορεί να βοηθήσει το ΔΙΚΤΑΙΟΝ;

Στο ΔΙΚΤΑΙΟΝ Ιατρικό Διαγνωστικό Κέντρο, μπορούμε να αξιολογήσουμε αναπνευστικά συμπτώματα παιδιών και εφήβων, όταν δεν πρόκειται για επείγον περιστατικό αλλά χρειάζεται οργανωμένη διερεύνηση.

Η αξιολόγηση μπορεί να περιλαμβάνει:

• λήψη ιστορικού από τους γονείς και το παιδί, ανάλογα με την ηλικία
• κλινική εξέταση
• αξιολόγηση βήχα, δύσπνοιας ή συριγμού
• συζήτηση για εκλυτικούς παράγοντες
• σπιρομέτρηση, όταν είναι κατάλληλη
• πνευμονολογικά τεστ λειτουργίας πνευμόνων, όταν χρειάζεται
• διαγνωστική καθοδήγηση
• συνεργασία με τον παραπέμποντα ιατρό, όταν υπάρχει παραπομπή

Στόχος μας είναι να αξιολογηθεί σωστά η αναπνοή του παιδιού και να δοθούν καθαρά επόμενα βήματα, με βάση το ιστορικό, την κλινική εικόνα και τις εξετάσεις που θα κριθούν κατάλληλες.

Συχνές Ερωτήσεις

Πότε ο βήχας σε παιδί χρειάζεται γιατρό;
Ο βήχας χρειάζεται αξιολόγηση όταν επιμένει, επανέρχεται συχνά, ξυπνά το παιδί τη νύχτα, συνοδεύεται από συριγμό, δύσπνοια, πυρετό, κόπωση ή εμφανίζεται σε παιδί με γνωστό άσθμα.

---

Πότε η δύσπνοια σε παιδί είναι επείγον σύμπτωμα;
Είναι επείγον όταν το παιδί δυσκολεύεται να αναπνεύσει, αναπνέει με μεγάλη προσπάθεια, έχει μπλε ή γκρι χείλη, είναι πολύ υπνηλικό, μπερδεμένο, δεν ανταποκρίνεται φυσιολογικά ή δεν μπορεί να μιλήσει/κλάψει κανονικά.

---

Μπορεί η ζέστη να επιδεινώσει το παιδικό άσθμα;
Ναι. Η ζέστη μπορεί να επιδεινώσει συμπτώματα σε παιδιά και εφήβους με άσθμα, ιδιαίτερα όταν συνυπάρχει κακή ποιότητα αέρα ή έντονη εξωτερική δραστηριότητα.

---

Μπορεί ο καπνός από πυρκαγιές να επηρεάσει τα παιδιά;
Ναι. Τα παιδιά με άσθμα ή χρόνια προβλήματα υγείας μπορεί να έχουν περισσότερα συμπτώματα, όπως δυσκολία στην αναπνοή, όταν υπάρχει καπνός ή στάχτη στην ατμόσφαιρα.

---

Τι είναι ο συριγμός;
Ο συριγμός είναι ήχος σαν «σφύριγμα» στην αναπνοή. Μπορεί να εμφανιστεί όταν οι αεραγωγοί είναι ερεθισμένοι ή στενεμένοι. Αν επανέρχεται ή συνοδεύεται από δύσπνοια, χρειάζεται ιατρική αξιολόγηση.

---

Μπορεί να γίνει σπιρομέτρηση σε παιδί;
Ναι, όταν το παιδί μπορεί να συνεργαστεί σωστά με τις οδηγίες και όταν ο γιατρός κρίνει ότι η εξέταση είναι κατάλληλη. Η σπιρομέτρηση μπορεί να βοηθήσει στην αξιολόγηση άσθματος, βήχα, συριγμού ή δύσπνοιας.

---

Πρέπει να αλλάξω μόνος μου τα εισπνεόμενα του παιδιού το καλοκαίρι;
Όχι. Δεν πρέπει να αλλάζετε ή να διακόπτετε εισπνεόμενα ή άλλα φάρμακα χωρίς ιατρική οδηγία. Αν τα συμπτώματα αλλάζουν ή το παιδί χρειάζεται συχνότερα την αγωγή που του έχει δοθεί, ζητήστε επανεκτίμηση.

Διαβάστε επίσης

• Πνευμονολογικές Υπηρεσίες στη Λευκωσία: Καλοκαίρι και Αναπνοή
• Καλοκαίρι και Αναπνοή: Πλήρης Οδηγός για Βήχα, Δύσπνοια, Άσθμα, ΧΑΠ και Πνευμονολογική Αξιολόγηση
• Επείγοντα Αναπνευστικά Συμπτώματα: Πότε Πρέπει να Πάτε Άμεσα στα Επείγοντα;
• Άσθμα και Καλοκαίρι: Ζέστη, Υγρασία, Σκόνη και Ασφαλής Διαχείριση
• Βήχας το Καλοκαίρι: Αλλεργία, Κλιματισμός, Λοίμωξη ή Άσθμα;
• Καπνός από Πυρκαγιές, Σκόνη και Αναπνευστικά Συμπτώματα